Sektörünüzün işlediği veriye göre kurgulanan KVKK uyumu
Kısa cevap
KVKK tüm veri sorumluları için aynı kuralları koyar, ancak bu kuralların hangi veriye uygulanacağı sektöre göre tamamen değişir. Bir hastanede hasta dosyası, bir fabrikada işyeri hekimi kayıtları, bir e-ticaret sitesinde davranışsal profilleme, bir otelde kimlik bildirim yükümlülüğü uyumun ağırlık merkezini oluşturur. Bu nedenle uyum programı genel bir şablonla değil, sektörün fiilen işlediği veri kategorileri üzerinden kurulmalıdır.
Sektörel Uyum
Sektörel Uyum Neyi Değiştirir?
KVKK'nın maddeleri sektöre göre değişmez; değişen, o maddelerin hangi veriye ve hangi sürece uygulanacağıdır. Uyum programını sektöre göre kurmak üç noktada somut fark yaratır.
Hangi veriyi aradığımız değişir
Bir fabrikada envanterin ağırlığı işyeri hekimi kayıtlarında, bir e-ticaret sitesinde üçüncü taraf çerezlerde, bir otelde kimlik bildiriminde toplanır. Genel bir şablonla çıkarılan envanter, sektörün asıl veri yığınını ıskalar.
Hangi mevzuatın eklendiği değişir
Çoğu sektörde KVKK tek başına çalışmaz: iş sağlığı ve güvenliği, elektronik haberleşme, 5651, kimlik bildirimi, mali suçların önlenmesi ve gıda güvenliği düzenlemeleri veri işlemeyi ayrıca düzenler. İki çerçeve birlikte okunmadan doğru dayanak kurulamaz.
Hangi riskin önce geldiği değişir
Sağlıkta erişim izlenebilirliği, lojistikte teslimat kanıtı görselleri, tekstilde denetim dosyasıyla yurt dışına çıkan bordrolar ilk sırada yer alır. Önceliklendirme, sınırlı bütçenin nereye harcanacağını belirler.
7 sektör
Üretim ve Sanayi
Uyumun ağırlık merkezi çalışan verisidir: iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının zorunlu kıldığı sağlık gözetimi kayıtları, vardiya ve giriş kontrol sistemleri, taşeron zinciri.
Veri, hizmetin yan ürünü değil kendisidir: tüketim profili, konum ve rota kayıtları, kamera ve geçiş sistemleri. Özel mevzuat çoğu zaman KVKK'ya paralel yürür.
Risk, müşteriyle kurulan çok sayıda küçük temasın birleştirilmesinden doğar: sadakat programları, mağaza içi izleme, teslimat adresi ve pazarlama izinleri.
KVKK m.6'daki özel nitelikli kişisel veriler, işlenmesi kural olarak açık rızaya ya da kanunda öngörülen hâllere bağlı olan ve Kurul'un belirlediği ek güvenlik tedbirlerini gerektiren verilerdir. Aşağıdaki döküm, sektör sayfalarındaki veri envanterlerinden türetilmiştir; her satır o sektörde özel nitelikli veri doğuran kategorileri gösterir.
KimyaSağlık gözetimi kayıtlarıMaruziyet ve biyolojik izlemİş kazası ve meslek hastalığı
Bazı uyum sorunları sektör sınırı tanımaz; farklı işlerde aynı biçimde karşımıza çıkar. Sektörünüzü değil sorununuzu biliyorsanız buradan başlayabilirsiniz.
Özel nitelikli sağlık verisi
İşyeri hekimi dosyaları, portör muayeneleri, hasta kayıtları ve tüketici rahatsızlık bildirimleri KVKK m.6 rejimine tabidir. Ortak hata, bu kayıtların genel İK veya CRM sistemlerinde tutulmasıdır.
Kamera, geçiş ve biyometrik izleme
Güvenlik amacıyla kurulan sistemler kolayca sürekli çalışan izlemesine dönüşür. Biyometrik geçişte ise daha az müdahaleci bir yöntem mümkünse ölçülülük testini geçmek zordur.
Taşeron ve tedarik zincirinde paylaşım
Alt yüklenici personelinin kimlik, sağlık ve eğitim belgeleri çoğu sahada mesajlaşma uygulamalarıyla, yazılı bir dayanak olmadan dolaşır. Sıfat tespiti ve protokol şarttır.
Yurt dışına veri aktarımı
Marka denetimleri, global merkez raporlaması ve yurt dışı bulut hizmetleri birer sınır ötesi aktarımdır. Grup içinde olmak veya sözleşmeden doğmak, ayrı bir hukuki dayanak ihtiyacını ortadan kaldırmaz.
Pazarlama izni ve profilleme
Hizmet için alınan iletişim bilgisinin kampanya listesine eklenmesi amaç dışı kullanımdır. Satın alma geçmişinden yapılan çıkarımlar ise özel nitelikli veriye yaklaşabilir.
Veri işleyen sıfatı ve sözleşmeler
Müşterisi adına veri işleyen kuruluşlarda yükümlülük azalmaz, değişir: yazılı sözleşme, talimata bağlılık, alt yüklenici bildirimi ve ihlalde gecikmesiz bildirim.
Nasıl Çalışıyoruz
Ortak Metodoloji
Sektör değişse de yöntem aynıdır: önce sahadaki fiilî işleyiş görülür, sonra mevzuatın gerektirdiği asgari düzene indirilir. Aşağıdaki beş adım her sektörel programda aynı sırayla uygulanır; farklılaşan yalnızca ilk adımın kapsamıdır.
1
Keşif ve kapsam
Sektörünüzün süreçleri yerinde incelenir; hangi kaydın nerede, kim tarafından tutulduğu saha turu ve birim görüşmeleriyle doğrulanır.
2
Veri envanteri
Tüm veri işleme faaliyetleri; veri kategorisi, hukuki sebep, saklama süresi, alıcı grubu ve aktarım kırılımıyla çıkarılır.
3
Boşluk analizi
Mevcut durum mevzuatla karşılaştırılır; açıklar ihlal olasılığı ve etkisine göre önceliklendirilir.
4
Belgelendirme ve devreye alma
Politika, aydınlatma metni, sözleşme seti ve VERBİS adımları hazırlanıp uygulamaya alınır.
5
Eğitim ve sürdürme
İlgili ekiplere rol bazlı eğitim verilir; periyodik gözden geçirme takvimi kuruma devredilir.
Teslimat
Her Programda Teslim Edilen Ortak Çıktılar
Aşağıdaki belgeler sektörden bağımsız olarak her uyum programının çıktısıdır. Sektöre özgü ek çıktılar (ör. sağlık kaydı erişim protokolü, denetim veri paylaşım çerçevesi) ilgili sayfada ayrıca listelenir.
Kişisel veri işleme envanteri ve veri akış haritası
Kişisel veri saklama ve imha politikası ile periyodik imha takvimi
Veri işleyen sözleşmesi ve gizlilik taahhütnamesi seti
VERBİS kayıt dosyası ve güncelleme kılavuzu
İlgili kişi başvurusu karşılama prosedürü ve yanıt şablonları
Veri ihlali müdahale planı ve Kurul'a bildirim akışı
Sık Sorulan Sorular
Kanun tüm veri sorumluları için aynıdır; değişen, kanunun uygulanacağı veri ve süreçlerdir. Sağlıkta hasta verisi, finansta müşteri tanıma yükümlülüğü, turizmde kimlik bildirimi, üretimde işyeri hekimi kayıtları uyumun ağırlık merkezini belirler. Ayrıca birçok sektörde KVKK'nın yanında kendi özel mevzuatı da veri işlemeyi düzenler; iki çerçeve birlikte okunmadan doğru bir program kurulamaz.
Listedeki sayfalar en sık çalıştığımız sektörleri kapsar; uyum metodolojisi sektörden bağımsız olarak aynıdır. Kendi faaliyetinize en yakın sayfayı inceleyip iletişime geçebilir ya da KVKK Uyum Testi ile mevcut durumunuzu yedi başlıkta ölçerek başlayabilirsiniz. Keşif görüşmesinde kapsam sizin süreçlerinize göre belirlenir.
Uyum programı tüzel kişilik ve süreç bazında kurulur, sektör etiketiyle sınırlı değildir. Örneğin üretim yapan ve aynı zamanda kendi e-ticaret sitesinden satış yapan bir şirkette hem üretim hem e-ticaret süreçleri envantere girer. Sektör sayfaları bu durumda kontrol listesi işlevi görür; kapsam keşif aşamasında birleştirilir.
Süre; çalışan sayısı, lokasyon sayısı, işlenen verinin niteliği ve mevcut dokümantasyonun durumuna göre değişir. Özel nitelikli veri işlemeyen orta ölçekli bir işletmede altı ile on hafta arasında tamamlanabilirken, çok lokasyonlu veya sağlık verisi işleyen yapılarda süre uzar. Keşif görüşmesinin çıktısı, kendi yapınıza göre çıkarılmış bir takvimdir.
KVKK m.6 özel nitelikli verileri tek tek sayar: sağlık ve cinsel hayat, ırk ve etnik köken, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep, kılık kıyafet, dernek, vakıf ya da sendika üyeliği, ceza mahkûmiyeti ve güvenlik tedbirleri ile biyometrik ve genetik veriler. Uygulamada bunlar çoğu zaman fark edilmeden toplanır: işyeri hekimi dosyaları, portör muayeneleri, engellilik raporları, parmak izli turnikeler ve dernek üye listeleri bu kapsamdadır. Sayfadaki döküm, hangi sektörde hangi kategorinin doğduğunu gösterir.
Metodoloji aynıdır; kapsam ve öncelik farklıdır. Genel bir program tüm veri sorumluları için ortak olan adımları kurar: envanter, aydınlatma, saklama-imha, güvenlik tedbirleri. Sektörel program bunların üzerine, o sektörde riskin fiilen yoğunlaştığı noktaları ekler ve sıralamayı değiştirir. Sağlıkta erişim izlenebilirliği, tekstilde denetim dosyasının yurt dışına aktarımı, e-ticarette çerez rızası ilk sıraya çıkar. Sonuç, aynı bütçeyle daha yüksek risk azalması olur.
Hayır. Kayıt yükümlülüğü; çalışan sayısı, yıllık mali bilanço büyüklüğü ve işlenen verinin niteliği üzerinden belirlenen kriterlere bağlıdır. Ana faaliyeti özel nitelikli kişisel veri işlemek olan veri sorumluları için ayrı bir eşik uygulanır. Değerlendirme şirket bazında yapılır ve her hâlde kayıttan önce veri envanterinin tamamlanmış olması gerekir; envantersiz kayıt hatalı beyan riski taşır.
Sektörünüz listede yok mu?
Uyum metodolojisi sektörden bağımsız olarak aynıdır. KVKK Uyum Testi ile mevcut durumunuzu yedi başlıkta ölçün; sektörünüze özgü öncelikleri keşif görüşmesinde birlikte netleştirelim.